Κατάργηση του αναχρονιστικού Β.Δ. Ν. 4051/1960 (ΦΕΚ Α' 68)

 Πληθαίνουν οι φωνές που ζητούν την απαλοιφή των διακρίσεων φύλου. Σε πρόσφατη ερώτηση στη βουλή κυβερνητικών βουλευτών τίθονται μεσω και της Βουλής τα σοβαρά ζητήματα που είχε θέσει με υπομνήματα ο Σύλλογος ΓΟΝ.ΙΣ.

  Η σταθερή θέση του ΓΟΝ.ΙΣ. είναι η κατάργηση του αναχρονιστικού Β.Δ. Ν. 4051/1960 (ΦΕΚ Α' 68) όπου με μια απλή ανάγνωση καθίσταται προφανής η διάτρητη ελληνική Κοινωνική Πολιτική, η προσβολή της έννοιας της Κρατικής Μέριμνας – ειδικά στο νευραλγικό κι ευαίσθητο πεδίο της παιδικής προστασίας- καθώς και η ανυπαρξία του Κράτους Δικαίου. Αναδεικνύονται σημαντικά ζητήματα ως προς την έκταση και το είδος της παρεχόμενης προστασίας που απορρέει από την εφαρμογή των διατάξεων του Π.Δ. 108/83, που έχει εκδοθεί κατ΄ εφαρμογή του ν. 4051/1960. Ο ν. 4051/1960 «Περί ενισχύσεως απροστάτευτων παίδων» θέτει τις γενικές προϋποθέσεις υπαγωγής των δικαιούχων στα προγράμματα προστασίας και ρυθμίζει τους όρους λειτουργίας τους. Αντίθετα με τις ποικίλες Διακηρύξεις των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και περί Δικαιωμάτων του Παιδιού, της ισότητας των δύο φύλων κλπ, ο συγκεκριμένος νόμος μεταξύ άλλων, επιμένει να περιλαμβάνει τους αναχρονιστικούς όρους «εξώγαμα κι έκθετα τέκνα», αλλά και να αποκλείει τεχνηέντως τους χήρους ή οικονομικά αδύναμους πατεράδες από τον κατάλογο των δικαιούχων των επιδομάτων για τα ανήλικα παιδιά τους (ν. 4051/1960 εδάφια 2,3&4). Με υπομνήματά και διαμαρτυρίες (2013,2014) στους αρμοδίους υπουργούς έχουμε κατ επανάληψη θέσει το ζήτημα και είχαμε λάβει υπόσχεση για την κατάργηση του.

   Με Υπουργική Απόφαση (ΥΑ 3634/1982) το ηλικιακό όριο που ισχύει σήμερα είναι το 16ο έτος. Όπως αναφέρεται στη σχετική απόφαση, η επιλογή αυτού του ηλικιακού ορίου συναρτάται με τα έτη της υποχρεωτικής εκπαίδευσης. Αντίστοιχο είναι και το ηλικιακό όριο πέραν του οποίου η εργασία παιδιών δεν είναι παράνομη. Ωστόσο, κατά τη γνώμη του Συνηγόρου του Πολίτη, η υιοθέτηση του 16ου έτους δεν εξασφαλίζει το μέγιστο της προστασίας κάτι που θα έπρεπε να είναι ο στόχος της κοινωνικής πολιτικής στον τομέα της παιδικής προστασίας. Επίσης, το όριο των 16 ετών υπολείπεται σε σχέση με την ηλικία που υιοθετεί η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού η οποία έχει κυρωθεί με το ν.2101/1992. Συγκεκριμένα, το άρθρο 1 της σύμβασης ορίζει ότι «Για τους σκοπούς της παρούσας Σύμβασης, θεωρείται παιδί κάθε ανθρώπινο όν μικρότερο των δεκαοκτώ ετών, εκτός εάν η ενηλικίωση επέρχεται νωρίτερα, σύμφωνα με την ισχύουσα για το παιδί νομοθεσία».

  Επισημαίνεται όμως ότι το κοινωνικοασφαλιστικό μας σύστημα προβλέπει κάλυψη παιδικών αναγκών και για τα χρόνια φοίτησης σε αναγνωρισμένο εκπαιδευτικό ίδρυμα, όπως για παράδειγμα στα οικογενειακά επιδόματα. Αν αυτό προβλέπεται για παιδιά που έχουν γονείς και ιδιαίτερα γονείς με εισόδημα από εργασία, προκύπτει το ερώτημα γιατί δεν υφίσταται αντίστοιχη πρόβλεψη σε προνοιακό πρόγραμμα για παιδιά που χρήζουν προστασίας επειδή οι γονείς είτε δεν υπάρχουν, είτε δεν μπορούν να εξασφαλίσουν τις ανάγκες διαβίωσης. Μία τέτοια ρύθμιση θα ενθάρρυνε ή τουλάχιστον θα διευκόλυνε παιδιά τα οποία διαβιούν σε δύσκολες οικογενειακές συνθήκες να συνεχίσουν τις σπουδές τους και να βελτιώσουν τις δυνατότητες εργασιακής τους ένταξης.

   Για τους λόγους που αναπτύχθηκαν παραπάνω προτείνουμε:

    Να αυξηθεί στα 18 έτη, κατ' ελάχιστο, το όριο ηλικίας των δικαιούχων, υιοθετώντας το όριο που προβλέπει η Σύμβαση Δικαιωμάτων του Παιδιού και αν είναι δυνατόν να επεκταθεί για να καλύψει για τα παιδιά που συνεχίζουν σπουδές.

    Στο άρθρο 2, εδάφιο 3, του ν.4051/1960, όπου ορίζεται το πεδίο εφαρμογής του νόμου να απαλειφθεί η διάκριση μεταξύ πατέρα και μητέρας.

    Στο άρθρο 2, εδάφιο 4, του ν.4051/1960 να απαλειφθεί η κατηγορία «εξώγαμα και έκθετα» και να υιοθετηθεί η σύγχρονη ορολογία. Δηλαδή να γίνεται μνεία για παιδιά που γεννήθηκαν χωρίς γάμο των γονέων τους ή/και παιδιά που διαβιούν σε μονογονεϊκές οικογένειες και παιδιά εγκαταλελειμμένα από τους γονείς τους.

    Στο άρθρο 1 του ΠΔ 108/1983 η ταξινόμηση των κατηγοριών των ασθενειών με βάση τις οποίες οι γονείς κρίνονται προκειμένου να ενταχθούν τα παιδιά τους στο πρόγραμμα παιδικής προστασίας, θα πρέπει να είναι ενδεικτική. Καίριο στοιχείο θα πρέπει να αποτελεί το πραγματικό γεγονός της ανικανότητας προς εργασία και όχι το είδος της ασθένειας. Με δεδομένο ότι γίνεται αυστηρός έλεγχος της οικονομικής κατάστασης για την υπαγωγή στο συγκεκριμένο πρόγραμμα, το ποσοστό αναπηρίας συνιστά επαρκές κριτήριο για το αίτιο της οικονομικής αδυναμίας.

    Στο άρθρο 1, παρ. 2 του Π.Δ.108/83 να απαλειφθεί ως απαραίτητη προϋπόθεση ο εγκλεισμός των ψυχικά αρρώστων και αναπήρων σε ειδικά ιδρύματα.

  Να επανεξετασθεί το ύψος του εισοδήματος που λαμβάνεται υπόψη για την καταβολή της παροχής και να αυξηθεί. Επίσης να αναπροσαρμοστεί το ύψος της χορηγούμενης παροχής δεδομένου ότι το ποσό αυτό είναι εξαιρετικά μικρό, για τη συγκεκριμένη κατηγορία επιδοτουμένων. Το γεγονός ότι το πρόγραμμα έχει συγκεκριμένη χρονική διάρκεια αποτελεί επιπλέον στοιχείο για την επέκταση και αναβάθμιση της παροχής σε επίπεδα συγκρίσιμα με αυτά άλλων κατηγοριών οικονομικής ενίσχυσης, κάλυψης αναγκών, κλπ.

   Το πρόγραμμα ενίσχυσης απροστάτευτων παιδιών, όπως προβλέπεται από το ν. 4051/1960 και εξειδικεύεται από το Π.Δ.108/83 (όπως ισχύει σήμερα), δεν ανταποκρίνεται στις σύγχρονες ανάγκες της ελληνικής κοινωνίας. Κατά την επανεξέταση του προγράμματος είναι κρίσιμο να ληφθούν υπόψη στοιχεία όπως (α) η ύπαρξη πολλών ανέργων που συχνά αντιμετωπίζουν προβλήματα επιβίωσης και κοινωνικής ένταξης, (β) οι αλλαγές στα κοινωνικά πρότυπα όσον αφορά την οικογένεια (περισσότερα διαζύγια και νοικοκυριά με δύο γονείς (διπυρηνικά)– παρένθετη μητρότητα, παρένθετη πατρότητα , άγαμες μητέρες μη αναγνωρισμένων τέκνων ), (γ) η υπογεννητικότητα και (δ) η αυξητική τάση του φαινομένου της εκπαιδευτικής διαρροής.

   Μία πρόσθετη θεώρηση επιβάλλει τη σύγκριση του ύψους και των προϋποθέσεων οικονομικής ενίσχυσης των απροστάτευτων παιδιών με τις παροχές των περιπτώσεων ειδικής προστασίας όπως η αναδοχή. Επειδή σκοπός της παρεχόμενης προστασίας είναι να διευκολύνει τους γονείς και συγγενείς να μεγαλώνουν οι ίδιοι τα παιδιά τους αντί να ωθούνται λόγω έλλειψης διαθέσιμων οικονομικών μέσων σε αποφάσεις για την ανάθεση της ανατροφής των παιδιών σε κοινωνικό φορέα και μέσω αυτού σε άλλο γονέα έστω και προσωρινά.

  Με δεδομένο ότι η προστασία του παιδιού αποτελεί όχι μόνον υποχρέωση κάθε ευνομούμενου και ανεπτυγμένου κοινωνικού κράτους αλλά και κοινωνική ανάγκη, θα πρέπει να αποτελέσει ζήτημα άμεσης προτεραιότητας η ανάπτυξη του συγκεκριμένου προγράμματος έτσι ώστε οι πραγματικά ευάλωτες κοινωνικές ομάδες στις οποίες απευθύνεται, να τύχουν ουσιαστικής φροντίδας και μέριμνας. Η εξασφάλιση ουσιαστικής ενίσχυσης των απροστάτευτων παιδιών, σε συνδυασμό με παράλληλες δράσεις κοινωνικής στήριξης και ένταξης σε τοπικό επίπεδο, θα μειώσει τον κίνδυνο συνέχισης του κοινωνικού αποκλεισμού και της φτώχειας από γενεά σε γενεά. Η ένταξη των μονάδων οικογενείας και παιδιού στην διαδικασία χορήγησης του συγκεκριμένου επιδόματος αποτελεί μια πιθανή λύση.

   Θεωρούμε ότι μπορεί να αξιοποιηθεί άμεσα η εξουσιοδότηση του άρθρου 22, παρ. 1, του ν.2646/98 που προβλέπει ότι «Τα προγράμματα εισοδηματικών ενισχύσεων που αφορούν την οικογένεια, τη μητρότητα, το παιδί, τα Άτομα με Ειδικές Ανάγκες, τους παλιννοστούντες ομογενείς και επαναπατριζόμενους και τους οικονομικά αδυνάτους, όπως επίσης οι όροι, οι προϋποθέσεις χορήγησης και το ύψος των ενισχύσεων αυτών καθορίζονται με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Υγείας Πρόνοιας» επιλύοντας τα ερμηνευτικά προβλήματα που επισημάνθηκαν. Κατά τη σύνταξη της συγκεκριμένης απόφασης θα πρέπει να ληφθούν υπόψη και ανάλογες προτάσεις του Συνηγόρου του Πολίτη.

Είναι θετικό βήμα που βουλευτές της κυβέρνησης διαπιστώνουν και θέτουν ευθέως το θέμα.

   Ως αναφορά την Ευρύτερη κάλυψη μονογονεικών οικογενειών και την απονομή των επιδομάτων και στα παιδιά που προέρχονται από διαζευγμένες οικογένειες δημιουργείται μείζον πρόβλημα καθώς θα αποτελέσει επιδότηση του διαζυγίου που ως γεγονός αποτελεί επιλογή του ενός ή και των δύο γονέων σε αντίθεση με τις μονογονεικές (ορφανά και παιδιά με ένα μόνο γονέα αγνώστου πατρός) που δεν αποτελεί επιλογή τους. Λύση, ιδιαίτερα την εποχή της κρίσης, αποτελεί ο επιμερισμός των υποχρεώσεων και στους δύο διαζευγμένους γονείς με την διατήρηση της κοινής επιμέλειας και μετά τυχόν διαζύγιο.

    Με ικανοποίηση παρατηρούμε ότι γίνεται πλέον η διάκριση μεταξύ μονογονεικής και διαζευγμένης οικογένειας αφού, ΜΟΝΟΓΟΝΕΙΚΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ είναι αυτή που αποτελείται από ένα μόνο γονέα, δηλαδή ΜΟΝΟ στις περιπτώσεις θανάτου του ενός γονέα, στις περιπτώσεις αφάνειας του ενός γονέα, στις περιπτώσεις των άγαμων μητέρων, και σε σπάνιες περιπτώσεις που ο ένας γονέας μόνος του ασκεί κατ αποκλειστικότητα ή μετά από σχετική ανάθεση τη ΓΟΝΙΚΗ ΜΕΡΙΜΝΑ ανηλίκων συνολικά. Τουναντίον η διαζευγμένη οικογένεια είναι μια διπυρηνική οκογένεια στην οποία ο ένας γονέας ασκεί απλώς και μόνο την επιμέλεια των τέκνων, η οποία κατά τις ισχύουσες διατάσεις του οικογενειακού δικαίου αποτελεί μέρος μόνο της γονικής μέριμνας, (άρθρο 1510 ΑΚ). Οι διαζευγμένοι γονείς υφίστανται και οι δύο εν ζωή και έχουν αμφότεροι δικαιώματα αλλά και υποχρεώσεις για την ανατροφή του παιδιού, μεταξύ των οποίων και υποχρέωση διατροφής

   Ταυτόχρονα οι περιορισμένοι οικονομικοί και κοινωνικοί πόροι είναι αναγκαίο να κατευθύνονται πρωτίστως στους πραγματικούς δικαιούχους, δηλαδή στις μονογονεικές οικογένειες και τα παιδιά που βρίσκονται με ελλιπείς πόρους (παιδική φτώχια), ώστε να τους υποστηρίζουν καθώς σε αντίθετη περίπτωση, είτε αποτελούν κίνητρο για διαζύγιο (πραγματικό ή εικονικό) ,είτε αποτελούν ανεπαρκές βοήθημα.

   Έχοντας θέση από διετίας και το δεύτερο ζήτημα στα αρμόδια υπουργεία έχουμε προτείνει την υιοθέτηση ως αποκλειστικού και μοναδικού κριτηρίου τη παιδική φτώχεια και επομένως την διεύρυνση των επιδομάτων σε όλα τα παιδιά ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΑ από οικογενειακή κατάσταση.

  Ενδεικτικά και σύμφωνα με την επισήμανση που έχει κάνει η επιτροπή των ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων που έχει συσταθεί στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών, όπως αποκάλυψε στη Βουλή ο κ. Γ. Μόσχος – Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη, κατά την διάρκεια της έκτακτης συνεδρίασης της Επιτροπής Ισότητας, Νεολαίας και Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, με θέμα «Η φτώχεια, ως απειλή για τα ανθρώπινα δικαιώματα» « Η παιδική φτώχεια από το 23% το 2008, είχε φτάσει στο 30,4% το 2011, ότι το ποσοστό παιδιών με σοβαρές υλικές ελλείψεις, από 18,7% πήγε στο 29,2% και ότι το ποσοστό των παιδιών που ζουν σε νοικοκυριά όπου κανένας γονιός δεν εργάζεται, ανέβηκε στα τρία αυτά χρόνια από το 3,6% στο 9,2%»

   Η Ελληνική Εθνική Επιτροπή της UNICEF στη νέα Έκθεση «Η Κατάσταση των Παιδιών στην Ελλάδα 2013» που συντάχθηκε για λογαριασμό της σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Αθηνών, περιγράφει την κατάσταση των παιδιών στην Ελλάδα σήμερα. Από τα βασικά σημεία της Έκθεσης «Η κατάσταση των παιδιών στην Ελλάδα 2013» είναι τα εξής:

  Οι πρόσφατες εξελίξεις στην εφαρμογή των δικαιωμάτων του παιδιού.Η υφιστάμενη χρηματοοικονομική κρίση αναγνωρίζεται από την Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Παιδιού ως ανασταλτικός παράγοντας για την εφαρμογή της Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού (Δ.Σ.Δ.Π.) και για τον λόγο αυτό προτρέπει την Ελλάδα όχι μόνο να διατηρήσει τις κοινωνικές παροχές αλλά να τις επεκτείνει περαιτέρω και πολύ περισσότερο στα παιδιά. Αντίθετα, η τακτική που ακολουθείται τα τελευταία χρόνια στην κατανομή των δαπανών κοινωνικής προστασίας στην Ελλάδα, δείχνει ότι τα επιδόματα για την κατηγορία οικογένεια/ παιδιά παρέμεναν σχεδόν σταθερά (από 1,68% του Α.Ε.Π. το 2000 στο 1,79% το 2010).

 Κατόπιν των παραπάνω διαπιστώσεων για την παιδική φτώχεια, αναμένουμε την περαιτέρω ευαισθητοποίηση των αρμοδίων , ώστε τα επιδόματα να απονέμονται στους πραγματικούς δικαιούχους και να αποφεύγονται σφάλματα και ανακολουθίες κατά την απονομή τους.


 
 δειτε την σχετική ερώτηση των βουλευτών  εδώ

Τα δικά σας σχόλια

Ο ΓΟΝ.ΙΣ. δημοσιεύει όλα τα σχόλια που αναρτούν οι επισκέπτες και είναι σχετικά με το περιεχόμενο της συγκεκριμένης ιστοσελίδας Δεκτές είναι οι όλες οι απόψεις, ακόμη και όσες είναι αντίθετες με την φιλοσοφία, την εμπειρία και την γνώση του ΓΟΝ.ΙΣ. Όμως διατηρούμε το δικαίωμα να απορρίψουμε όσα σχόλια περιέχουν συκοφαντικό ή υβριστικό περιεχόμενο, καθώς και όσα σχόλια συστηματικά υποθάλπτουν το έργο του ΓΟΝ.ΙΣ.







Ακολουθήστε μας...


210 3251850

697 2755552

info@gonis.org.gr